Natuurlijke of kunstmatige vijver?

Op tal van websites over vijvers wordt over het begrip 'natuurlijke vijver' of 'natuurvijver' de grootste verwarring gepredikt.  En nochtans is het vrij eenvoudig: volgens het van Dale Groot  woordenboek van de Nederlandse taal betekent 'natuurlijk' "door de natuur voortgebracht of gevormd" - in tegenstelling tot 'kunstmatig' : "door menselijk ingrijpen bewerkt of verkregen".

Bijgevolg kunnen de meeste tuinvijvers nauwelijks  'natuurvijvers' of 'natuurlijke vijvers' worden genoemd... In een natuurlijke vijver is er een natuurlijke doorstroming in het grondwater, is er geen kunstmatige bodem of rand, wordt geen gebruik gemaakt van een folie, pomp, filter, chemische middelen, ...  Er worden geen vissen in uitgezet, en uitsluitend streekeigen ondergedoken en andere  waterplanten  zorgen ervoor dat het zuurstofgehalte in het water hoog blijft, waardoor algen niet de overhand krijgen.

Een natuurlijke vijver is dus geen gesloten systeem zoals een kunstmatige vijver, want er kan altijd een zekere waterverversing door het grondwater plaatsvinden, en het waterpeil wordt bepaald door de grondsoort, de grondwaterstand en de hoeveelheid neerslag die er valt.  Het is m.a.w. een natuurreservaat op beperkte schaal, waar de nadruk ligt op puur natuur, zonder menselijk ingrijpen.

Rekening houdend met voornoemde elementen hoort een natuurlijke vijver dus eerder thuis  in een drassig gebied, met een hoge grondwaterstand, waar de natuur volledig op zijn beloop wordt gelaten.

Er kan uiteraard wel naar gestreefd worden, een kunstmatige (tuin)vijver het uitzicht van een natuurvijver te geven, door hem 'ecologisch' in te richten, d.w.z.:

• op een zonnige locatie (om de zuurstofproductie van de onderwaterplanten in de hand te werken),  

• door hem zo groot mogelijk te maken (een groter watervolume is minder onderhevig aan temperatuurschommelingen, en een optimale oppervlakte-inhoudverhouding geeft een gunstigere zuurstofuitwisseling aan het oppervlak),  

• met verschillende niveaus en een diepte van min. 80 à 100 cm (om niet volledig dicht te vriezen tijdens langdurige vorstperioden),  

• door te zorgen voor geleidelijk en niet te steil aflopende wanden, 

• door te zorgen voor voldoende en gevarieerde (onderwater)planten, moeras- en oeverplanten - die essentieel zijn voor een goed evenwicht, voor helder water en een minimale algengroei -.

Als men vissen wil houden, lijkt de installatie van een vijverpomp en filtersysteem mij echter onontbeerlijk om het water helder te kunnen houden.